Page 118 - İlim ve Hilm Kenti İskilip
P. 118

İlim ve Hilm Kenti İSKİLİP





                    Veli Bin Yusuf Yeğan İmadi                Tasavvufla ilgilenmiş Nakşibendi tarikatının
                    İskilip’te doğmuş, pervadi/prevadi‘de     Halidi’ye kolundandır. Ka’b bin Züheyr’in ünlü

               1589 veya 1595 vefat etmiştir. Riyazi          ‘’Kasde-i Bürde’sine’’ şerh yazmıştır. Arapçası
               Tezkeresinde İskilibi, “İmadzade Veli Yegan    çok kuvvetli olduğu için bunu başarmıştır.
               (kadı) Çelebi Manisa Müftüsü Köşe bozandan     Bu yöreye yani İskilip’e yerleştikten sonra
               mülazamatla kam reva olmuştur” der. Kafzade    “Bazı öğrenciler benden Ka’b’ın Kâinatın
               İmadzade /  İmadi  mahlasından  dolayı         Efendisini öven Kaside-i Bürde’sini okutmamı
               Ebussuud Efendi ile akrabadır der. Ebussuud    istediler. Ne cümlesini çözecek bir şerh, ne
               efendiye bir süre fetva kâtipliği yapmıştır. Daha   de üslubundaki nükteleri açacak bir yazı

               sonra fetvaları toplayarak mecmua haline       bulabildim, derken lüğat yardımıyla kasidenin
               getirmiştir. Bazı eserlerin kenarlarına düştüğü   bazı pürüzlü cümle yapıları altında yatan
               notlarla talikat/kişisel görüşlerini belirtmiştir.   mana esrarı çözmeye, anlamı zedeleyen bazı
               Tuna eyaletinin Prevadi / Pervadi kasabası     düşünceleri tamamlamaya yönelik bir şerhi
               kadısı iken ölmüştür. Ayrıca hattat ve şairdir.   temize çekip İskilip Müftüsü Hilmi Efendiye
               Tasavvufla ilgilenmiştir. İran’ın “Kum” Maraşi   sundum.” Aynı zamanda yaşadığı yüzyılın bir
               Necef kütüphanesinde ‘’Lüğat-ı İmadzade’’      değerlendirmesini de yaparak ’’İlme itibar
               kayıtlı Osmanlıca/Türkçe sözlüğü vardır.       kalmadı, ilim adamına da. İleriyi gören yok!
                                                              İlim unutuldu…‘’ Ancak İskilip müftüsünün
                    Yusuf bin Osman El- İskilib-i             kendisine sahip çıktığını da vurgular. Bilinen
                    (el Halimi mahlası)                       dört eseri var. Hatta birisi Bosna-Hersek’te Gazi

                    İskilip’te doğar ama tarihi bilinmiyor.   Hüsrev Begova-Sarayova kütüphanesindedir.
               İstanbul’da 1785  yılında  ölür. El Halimi     Bilinen tek çocuğu Arapzade Muhammed Nuri
               mahlasıdır. İskilip’ten İstanbul’a gider oraya   ‘dir.
               yerleşir. Bağdat’lı İsmail Paşa, Şeyh Yusuf bin
               Osman’ı İskilipli vaiz; Anadolu- İskilipli Hanefi   Arapzade Muhammed Nuri

               mantıkçı diye tanıtırken Süleymaniye camisin        İskilip’te 1752’de doğmuş, 1820’den sonra
               de vaiz olduğunu ve “El- Mevhübetül İlahiyye”   burada vefat etmiştir. Caca Bey medresesinde
               adıyla bir tefsir yazdığını belirtir. Başka eserleri   Müderrislik ve İskilip Müftülüğü görevlerinde
               de vardır.                                     bulunmuştur. Hattat ve müelliftir. Tasavvufla
                                                              ilgilenmiş   Nakşi/Halidiyye    kolundandır.
                    Arapzade Muhammed Bin Ömer                Arapçadaki istiare sanatını anlatan “risale”
               el Hanefi el İskilib                           Çorum Hasan Paşa Kütüphanesi yazmalar
                    Soyu Peygamber Efendimizin vahiy katibi   bölümündedir.      Çorum       Müftülerinden
               ve sahabe Zeyd bin Sabit’e uzanır. Babası fetva   Müftüzade Ahmet Fevzi, el Eminiyye adlı

               emini Arapzade Ömer doğum tarihi ? ölüm tarihi   risale  üzerine  şu  notu  düşmüştür.  “İskilip’li
               1798’den sonra. İstanbul’dan, İskilip Caca Bey   Muhammed / Mehmet Hoca Efendi, Allah
               Medresesine Fıkıh ve Hadis Müderrisi olarak    selamet  versin kendi çağının yegânesi  idi. ‘’
               gelmiştir. Aynı zamanda şair, hattat ve yazardır.   Bilinen tek oğlu Muhammed Emin.






               118
   113   114   115   116   117   118   119   120   121   122   123