Page 10 - İlim ve Hilm Kenti İskilip
P. 10
İlim ve Hilm Kenti İSKİLİP
A- TARİHTE İSKİLİP
İskilip’in tarihi geçmişini araştırırken Antik Bu son ismin Hz. İsa’nın havarilerinden
ve Klasik çağlarda sahip olduğu konum dikkate “Hesyhias”ın (okunuşu İsikius) Andrapa’da
alınarak incelenmelidir. Bu çok geniş coğrafya doğmasından dolayı İsikius’un, İskilip’e
da tarih öncesi ve tarih çağlarında çok önemli dönüştüğü ya da araştırmacı A. Gökoğlu
kültür ve uygarlıklar ortaya konmuştur. Paflagonya/Andrapa’da bulunan bir paradan
dolayı İskilip isminin Antik Yunan veya Roma
İskilip’in kuzeyindeki dağlarda demir, bakır sağlık tanrısı Askelepios/Aesculapius (okunuşu
ve gümüş madenlerinin, güneyinde ise tuz escülap-ascülap)’dan geldiğini ileri sürer.
yataklarının bulunması ve doğal koşullarının
da uygun olması gibi nedenler yörede Antik Sümer Gılgamış destanında ki İskila/
çağda yerleşmelerin yoğunlaşmasına neden İskilabi şehri ise Tokat’ta Çekerek Irmağı
olmuştur. yakınında bir yerdir, İskilip’le alakası yoktur.
Şehrin bugünkü adına (İskilip) en erken, Orhan
Eski Yunandan, Doğu Roma/Bizans Gazi zamanında Bursa’nın fethine (1326)
yıkılana kadar olan tarihi dönem içerisinde katılan, daha sonra da Antalya/Elmalı’nın
Karadenize ulaşan ticaret yollarının kesiştiği Akçainiş köyüne yerleşen Abdal Musa’nın
bir yerde bulunan İskilip o çağlarda önemli “Geyik Ne Melersin” isimli şiirinde rastlıyoruz.
bir yerleşim yeridir. Zaman içerisinde yöre
sürekli el değiştirince kentin bilinen en eski Büyük ihtimal İskilip yaylalarında yaşayan,
adı Andrapa’da Blocium (Galatlar), Cladio, mensup olduğu Çetmi boyundaki akrabalarını
Cladiopolis (Romalılar) ve Neocladiopois (halen bu isimle köy var) ziyarete gelen Abdal
(Doğu Roma) adını alır. Daha sonrada kent, Musa buraları bildiği için şiirinde İskilip adını
Esculap, Eskilep ve İskilip diye isimlendirilmiştir. kullanıyor:
10

